Herkese merhaba. Ben Müge Simay Taşçılar. Bu yıl İstanbul Kent Üniversitesi Psikoloji bölümünden mezun oldum. Lisans sürecim boyunca gönüllü psikoloji stajı kapsamında yurtiçi ve yurtdışında birçok alanda deneyim kazandım. 2024 yılında Erasmus+ programı ile Freiburg, Almanya’da bir anaokulunda ve kadın sığınma merkezinde yurtdışı psikoloji stajı yapma fırsatım oldu. Bu deneyim, hem kültürel bakış açımı hem de mesleki yetkinliğimi geliştirdi. Bu yazımda staj sürecinde edindiğim ipuçlarını paylaşacağım. Erasmus+ ile ilgili sorularınız olursa simaymst@gmail.com adresinden bana ulaşabilirsiniz!
Bu Yazıda Sizi Neler Bekliyor?
Yurt Dışında Staj Arayanlara Öneriler
Üniversite öğrencileri için yurtdışında staj yapmanın hem mesleki hem de kültürel açıdan oldukça kıymetli olduğuna inanıyorum. Ancak sürecin nasıl işlendiğini bilmemek, bilgi eksikliklerinin var olması, bu süreçte karşılaşılan zorluk ve belirsizlikler birçok öğrenci için itici bir etken olabiliyor.
Yurtdışında staj bulmanın birkaç temel yolu vardır: üniversitelerin anlaşmalı kurumları, özel başvurular ve uluslararası kariyer portalları. Öncelikle kişi hangi alanda ve hangi ülkede staj yapmak istediğine karar vermeli. Gerekli sonuçlara vardıktan sonra özgeçmiş (CV), motivasyon mektubu, transkript, alınan belgeler hazırlanmalı, maile eklenmeli en son da mülakat için beklenmelidir.
Bazı ülkelerde vize süreci de zaman aldığı için ne kadar erken vize işlemlerine başlanırsa o kadar iyi olur.
Erasmus+ Nedir?
Erasmus+ Avrupa Birliği tarafından finanse edilen ve öğrencilere hem öğrenim hem de staj hareketliliği imkanı tanıyan bir programdır. Her ülke Erasmus+ için uygun olmasa da birçok Avrupa ülkesinde staj yapmak imkanlı hale gelmiştir.
Erasmus+ staj hareketliliğin ne kadar süreceği hem öğrenciye hemde karşı kuruma bağlı olarak 2 ila 12 ay arası sürebilmektedir. Birçok faktör gözlemlenerek (dil sınavı, akademik not ortalaması vs) öğrencilere maddi destek (hibe) sağlanır. Aynı şekilde hibesiz de gitmek mümkündür. Bazı okullar staj yeri bulmada öğrencilerine yardım edebiliyorken bazı okullar ise bu süreci öğrencilerinin sorumluluğuna bırakıyor. Bundan sonrası ise öğrencinin çabasına ve araştırmasına kalmış oluyor.
Psikoloji öğrencileri için Erasmus+, farklı kültürlerde çalışma ve gözlem yapma fırsatı sunarak hem akademik hem de kişisel gelişimi destekler. Klinik, eğitim sosyal hizmet ve mesleki alanlarda tecrübe kazanmak, mesleki ufku genişletir.
Yurt Dışında Psikoloji Staj Deneyimim
Ben staj yaptığımda psikoloji 3. Sınıf öğrencisiydim. İstanbul’da belirli stajlar yapmış olmama rağmen yurtdışında da staj yapmak istiyordum bunun sebebi ise yurtdışında iş deneyimimin olması ve geleceğe dair yurtdışında yaşama ihtimali hakkında fikir edinmekti. Almanca diline ve Almanya’ya aşina olduğum için 3 ay sürecek stajım için Almanya’da staj aramaya karar vermiştim. Bizim okulumuzun herhangi bir kurum ile anlaşması olmadığı için stajımı kendim araştırarak buldum.
Kafa karışıklılığının daha az olması açısından belirli düzen ve programda ilerlemenizi öneririm. Örneğin ben sadece Almanya düşündüğüm için istediğim eyaletleri sıralayarak staj aramaya başlamıştım. Sonrasında seçtiğim eyaletlerdeki şehirleri sıralamaya başlamıştım.
Psikoloji öğrencisi olarak staj yapabileceğimiz hastaneler, bağımlılık merkezleri, laboratuvarlar olmak üzere birçok alan var. Ben klinik alanında staj yapmak istediğim için öncelikle hastanelere mail atıyordum. Hastanelerde genellikle zorunlu stajı olan stajyerleri seçtiği için maalesef kabul alamadım. Daha sonrasında Google haritalar üzerinden de ilerleyerek, psikiyatri hastanelerine, bağımlılık servislerine, huzurevleri, kadın sığınma merkezleri ve anaokullarına mailler attım. Kimi yer zorunlu stajı olan stajyer aradığı için kimi yerde artık stajyer aramadığı için uzun süre staj yeri bulamadım ve başvurduğum yerlerden ret aldım.
Bu süreç yıpratıcı ve yorucu olsa da hayallerinizden vazgeçmemenizi, motivasyonunuzu koruyabildiğiniz kadar korumanızı dilerim. Ben yaklaşık 400 yere staj başvurusunda bulunup 8 kurumdan mülakat fırsatı yakalayıp en sonda 7 yerden kabul alabilmiştim. Gelecekte çocuklarla mı yoksa yetişkinlerle mi çalışmak istediğimden emin olmadığım için her iki fırsatı da değerlendirmek istedim. Ayrıca Freiburg’u tercih etmemde, hem yaşam hem de eğitim açısından merak ettiğim bir şehir olması ve İsviçre ile Fransa gibi ülkelere yakınlığı da etkili oldu. Kabul aldığım 5 kurumu reddedip Freiburg’taki anaokulunu ve kadın sığınma merkezini seçtim. 3 hafta kadar kadın sığınma merkezinde çalışırken, 2,5 ay kadar da anaokulunda çalıştım. İki kurumda da haftanın her günü yarım gün çalışıyordum. Anaokulunda çalışıyorken kendi isteğim ve şefimin de onayı ile çalışma günümü haftanın dört günü ve tam gün olarak değiştirmiştim ve cuma günlerinde de izinli olmuştum böylece hem daha çok gezme ve dinlenme imkanım olmuştu.
Yurt Dışında Staj Yapmanın Avantajları
Yurtdışında staj yapmak çok değerli bir deneyim olsa da sürecin avantajlarının yanında bazı zorlukları da bulunuyor. Benim yaşadığım zorluklardan biri, şehre ve iş ortamına alışma evresiydi. Farklı bir kültürde ve farklı bir iş disiplininde çalışmaya uyum sağlamak, özellikle ilk haftalarda adaptasyon süreci gerektiriyor. Ayrıca, yeni ve farklı bir şehirde kimseyi tanımamanın ve yalnızlık faktörünün ürkütücü olabileceğini kabul etmek gerek.
Ancak yurtdışında staj yapmanın sayısız avantajı vardır. Yeni kültürleri ve insanları tanımanın yanı sıra, farklı çalışma ortamlarını ve iş süreçlerini deneyimlemek mesleki gelişime büyük katkı sağlar. Özellikle multikültürel bir iş ortamında çalışmak, problem çözme ve iletişim becerilerini geliştirirken, kültürlerarası farkındalığı artırır. Ayrıca, farklı dillerde ve daha önce alışık olmadığımız sistemlerde yer almak özgüveni güçlendirir, kişisel gelişime destek olur ve aynı zamanda stres yönetiminde de olumlu gelişme yaşatır. Yeni bir ülkede ve şehirde iş deneyimi kazanmak, bağımsızlığı ve sorumluluk bilincini arttırır. Son olarak, yurtdışı deneyimi, cv’de güçlü bir fark yaratır ve gelecekteki kariyer fırsatlarını da bir o kadar genişletir.
Yurt Dışında Staj Yapacak Öğrencilere Tavsiyeler
Yurtdışında staj yapmayı düşünen öğrencilere tavsiyem, sürece mümkün olduğunca erken başlamalarıdır. Hem başvurular hem de vize işlemleri için olabildiğince erken harekete geçmek önem arz etmektedir. Tek bir ülkeye veya kuruma bağlı kalmadan, farklı olasılıklar, a-b-c planları oluşturmak da epey önemlidir. İstediğimiz sonuç veya başarıyla hemen karşılaşamayabiliriz bu anlarda stresimizi yönetmek ve motivasyonumuzda koruyabilmeliyiz.
